?

Log in

esperanto_unua

Mar. 13th, 2011

08:39 pm - Treasure Island

THE MAN OF THE ISLAND
> LA INSULULO

FROM the side of the hill, which was here steep and stony, a spout of gravel was dislodged and fell rattling and bounding through the trees.
> El la flanko de la monteto, tie ĉi falanta kaj kun ŝtonoj, ŝtonetoj fluetis kaj falis tremante kaj saltanta tra la arboj.

My eyes turned instinctively in that direction, and I saw a figure leap with great rapidity behind the trunk of a pine.
> Miaj okuloj turnis sin pro sento al tie, kie mi vidis, ke iu saltas kun granda rapideco post fundon de arbo.

It seemed dark and shaggy; more I knew not.
>Ĝi ŝajnis malluma kaj harema; mi sciis ne plu.

I was now, it seemed, cut off upon both sides.
> Ŝajnis, ke mi nun ne povis trairi al iuj ajn flankoj.

Instantly the figure reappeared, and making a wide circuit.
> La homo tuj revidebliĝis kaj komencis kuri ĉirkaŭ mi.

From trunk to trunk the creature flitted like a deer, running manlike on two legs, but unlike any man that I had ever seen, stooping almost double as it ran.
> De arbo al arbo la vivaĵo kuris kiel cerv*o, kiel homo kun du piedoj, sed nesimile al ia ajn homo, kiun mi jam vidis, preskaŭ falante dum kurado.

he must have been watching me closely, for as soon as I began to move in his direction he reappeared and took a step to meet me.
> Li devis rigardi min eĉ pli garde, ĉar, tuj kiam mi ekpaŝis al li, li revidebliĝis, por renkonti min.

He was clothed with tatters of old ship's canvas and old sea-cloth.
> Li portis vestojn el malnova venttolo kaj ŝiritaj vestoj.

"Who are you?" I asked.
> Mi demandis:
 - Kiu vi estas?

"I'm poor Ben Gunn, I am; and I haven't spoke with a Christian these three years. Marooned three years agone," he continued, "and lived on goats since then, and berries, and oysters. Now you--what do you call yourself, mate?"
> - Mi estas bedaŭrinda Benĉjo PAFLO, mi estas, kaj mi ne parolis kun kristano nun dum tri jaroj. Forlasita jam antaŭ tri jaroj, kaj vivis per kapr*oj, fruktoj kaj ostr*oj. Nun vi - Per kio vi nomiĝas?

"Jim,"
> - Jaĉjo.

"But it were Providence that put me here. I've thought it all out in this here lonely island, and I'm back on piety. Now, Jim, you tell me true: that ain't Flint's ship?"
> - Min Dio metis tien ĉi. Mi pensis pri ĉio en tiu ĉi insulo, kaj mi denove estas pia. Nun, Jaĉjo vere diru al mi: tio estas ne la ŝipo de SLIKO?

I began to believe that I had found an ally, and I answered him at once.
> Mi komencis kredi, ke mi trovis helpanton, kaj mi al li tuj respondis.

"It's not Flint's ship, and Flint is dead; there are some of Flint's hands aboard."
> - Ĝi ne estas la ŝipo de SLIKO, kaj SLIKO jam mortis. Estas iom da liaj maristoj en ĝi.

"If you was sent by Long John," he said, "I'm as good as pork, and I know it."
> - Se Alta Johano sendis vin, mi ja estos porkaĵo, tiel mi scias.

I had made my mind up in a moment, and by way of answer told him the whole story of our voyage.
> Mi decidis post minuto, kaj mi respondis per la tuta rakonto pri nia veturo.

"So much I'll tell you, and no more. I were in Flint's ship when he buried the treasure. Billy Bones was the mate; Long John, he was quartermaster. Well, I was in another ship three years back, and we sighted this island. 'Boys,' said I, 'here's Flint's treasure; let's land and find it.' The cap'n was displeased at that. Well, Jim, three years have I been here, and not a bite of Christian diet from that day to this. Do I look like a man before the mast?"
> Li diris:
 - Tiom al vi mi diros kaj ne plu: Mi estis en la ŝipo de SLIKO, kiam li enterigis la riĉaĵojn. Vilĉjo OSTO estis la subŝipestro, Alta
Johano estis loĝigestro. Ho, mi estis en alia ŝipo antaŭ tri jaroj, kaj ni vidis tiun ĉi insulon. "Kunuloj," diris mi, "jen estas la riĉaĵaro de SLIKO. Surteriĝu ni kaj trovu ĝin." Tio malplaĉis la ŝipestron. Nu, Jaĉjo, tri jarojn mi estas tie ĉi, kaj ne eĉ unu mordo el kristana manĝo de tiu tago ĝis la nuna. Ĉu mi ŝajnas estinta subŝipestro?

"But that's neither here nor there; for how am I to get on board?"
> - Ne gravas, ĉar kiel mi enŝipiĝos?

"Well, there's my boat, that I made with my two hands. I keep her under the white rock."
> - Nu, estas mia ŝipeto, kiun mi faris per miaj du manoj. Mi tenas ĝin sub la blanka ŝtonego.

Just then, although the sun had still an hour or two to run, all the echoes of the island awoke and bellowed to the thunder of a cannon.
> Tiam ĉi, kvankam la suno ankoraŭ havis unu aŭ du horojn por iri, ĉiuj sonoj de la insulo vekis kaj bruis al la tondro de kanono.

And I began to run towards the anchorage, my terrors all forgotten.
> Mi komencis kuri al la haltilejo, forgesante miajn timojn.

Then, not a quarter of a mile in front of me, I beheld the Union Jack flutter in the air above a wood.
> Poste, preskaŭ kvarono da mejl*o antaŭ mi, mi vidis sigeltukon (flagon) en la aero super la arbaro.

Mar. 6th, 2011

08:21 pm - Maxmilian Expedition

LA TROVVETURO DE MAXIMILIAN KAJ BODMER

La reĝido Aleksandro Filipo MAXIMILIAN (1782-1867) de Neuwied estis ankaŭ sciisto. Li jam estis en Brazilo 1815-17, priskribanta la kreskaĵojn kaj bestojn tie. Li volis fari la saman aferon en Nordameriko, ĉar li sentis, ke la antaŭaj trovveturoj al tie estis malsufiĉaj. En la jaro 1832, li renkontis la svisan pentriston, Karl BODMER (1809-1893). BODMER jam estis bona pentristo pri tervidoj. MAXIMILIAN proponis, ke la du veturi al Nordameriko por pli bone ordigi la scion pri kreskaĵoj kaj la unuaj popoloj tie. Li ankaŭ havis sian serviston, David DREIDOPPEL, kun si.

Post marveturo da 48 tagoj, ili venis al Boston je la 4-a de julio. Ili veturis al Pittsburgh per kaleŝo, poste al Indiano per vaporŝipo. Ili konigis la francan pentriston-sciiston Charles Alexandre LESEUR kaj la usonan bestetan sciiston Thomas SAY. Poste ili veturis al S-ta Louis por konigi alian usonanon, William CLARK, de la unua usona trovveturo de la landon, kiun Usono aĉetis 1803. Ili veturis al la usona defendejo Leavenworth, kie militistoj kaptis grandan parton de la brandon, kiun MAXIMILIAN uzis por teni ekzemplojn de kreskaĵoj kaj bestetoj.

Ili komencis la plej grandan parton de la veturo je aprilo, 1833. Ili veturis per ŝipo de la Amerika Besthaŭta Firmo, la FLAVA-ŜTONO, kiu iris laŭ la rivero Mizuri. Ili haltis ĉe kelkaj komercaj domoj de la firmo, dum ili parolis kun indianojn, kaj priskribis ilin kaj la landon. La veturo havis danĝerojn. Ventego kaŭzis, ke la ŝipo iris kontraŭ riverbordon, kaj malutilas parton de la verkaro de la trovveturistoj. Fajro en la ŝipo kaŭzis, ke iom da la ŝipanoj ĵetis parton de la verkoj al la rivero. La pentrokoloroj de BODMER glaciiĝis. MAXIMILIAN preskaŭ mortis pro la malsano skorbuto.

Ili veturis tra la hodiaŭa Norda Dakoto, kaj venis al la milita defendejo McKenzie en la hodiaŭa Montano. Tie MAXIMILIAN vidis militon inter du indianaj popoloj. La afero kaŭzis, ke li ne daŭrigis la veturon al la ŝtonegaj Montoj, kiel li unue volis. Ili veturis laŭ la Grandaj Sensalaj Maretoj, kaj revenis al Novjorko je la 16-a de julio.

MAXIMILIAN verkis libron pri la trovveturo. BODMER faris ĉirkaŭ 400 pentrojn de la trovveturo. Dum 1834-1843, laboristoj helpis, ke li faras 81 grattabulojn el la pentroj por presi ilin.
                ____
               ___--'--___
                  |#/ ||\
                 /'/' #|\__-
                / |-  #| -
                 / -- ||-
               / | |----- \#
             /## | |   /    |
           /#### | /  /  |  |
          | ##  |   -/  | ==|
          |__#_ |       //""
          |    \|      // """
          |__-/ |        /"""
          |    |      _ / """
          |    |     / /_ /""
          |  / |_   /_|,, """
         |    | |--_    \\"""
         |   /  |  |     \\""
         |  /   "  | + =  \\
        |       "| | + =   \
        |       "| | + =
 ______/         | |   |
 ---------------/_ |  |
                   /_/
El pentro de BODMER. Indiana militulo. Li portas plumojn sur la kapo, kovrilon el la haŭto de bizono sur la dekstra mano. Li portas militan fendilon en la maldekstra mano.

Tags:

Feb. 26th, 2011

08:07 pm - Treasure Island

PART THREE: My Shore Adventure
> Parto III: MIA VETURO AL LA MARBORDO

How My Shore Adventure Began
> KIEL MIA VETURO AL LA MARBORDO KOMENCIS

THE appearance of the island when I came on deck next morning was altogether changed. Grey-coloured woods covered a large part of the surface.
> La vido de la insulo - kiam mi venis sur la supran plankon la morgaŭan matenon - tute ŝanĝiĝis: grizaj arbaroj kovris grandan parton de la supraĵo.

This even tint was indeed broken up by streaks of yellow sand-break in the lower lands, and by many tall trees of the pine family, out-topping the others--some singly, some in clumps; but the general colouring was uniform and sad.
> Tia ĉi sama koloro estis rompita per radioj de flava sablo en la malalta tero kaj per multaj altaj pinarboj, pli altaj ol la aliaj, iuj unuope, iuj grupe; sed la koloro plej ofte estis samvida kaj malgaja.

We had a dreary morning's work before us, for there was no sign of any wind, and the boats had to be got out and manned.
> Ni havis antaŭ ni enuigan laboron dum la mateno, ĉar estis nenia troveto de vento, kaj la ŝipetojn ni devis eltiri kaj eniri.

Up to that day the men had gone briskly and willingly about their business; but the very sight of the island had relaxed the cords of discipline.
> Ĝis tiu tago la viroj laboris rapide kaj volonte, sed la rigardo de la insulo malseverigis la ligilojn de obeiĝo.

All the way in, Long John stood by the steersman and conned the ship.
> Dum la tuta vojo, Alta Johano staris proksima al la turnisto kaj kondukis la ŝipon.

We brought up just where the anchor was in the chart, about a third of a mile from each shore, the mainland on one side and Skeleton Island on the other.
> Ni haltis tie, kie la haltilo estis sur la papero, ĉirkaŭ triono da mejl*o de la du marbordoj, la mastra tero ĉe unu flanko, la insulo ĉe la alia.

Two little rivers, or rather two swamps, emptied out into this pond, as you might call it.
> Du malgrandaj riveroj, aŭ pli bone, du akvemejoj, fluis en ĉi tiun "putrejon", kiel oni povis nomi ĝin.

A peculiar stagnant smell hung over the anchorage--a smell of sodden leaves and rotting tree trunks.
>Nekutima, malfreŝa odoro pendis super la haltilejo: odoro de malsekaj folioj kaj putraj fundaj de arbaroj.

If the conduct of the men had been alarming in the boat, it became truly threatening when they had come aboard.
> Se la obeemo de la viroj kaŭzis timon en la ŝipetoj, ĝi fariĝis vera menaco post kiam ili enŝipetiĝis.

The slightest order was received with a black look and grudgingly and carelessly obeyed.
> La plej malgrandan "ordonon" ili ricevis kun kolera vido kaj nevolante kaj sengarde obeis.

And it was not only we of the cabin party who perceived the danger. Long John was hard at work going from group to group, spending himself in good advice, and as for example no man could have shown a better.
> Kaj estis ne solaj ni, kiu perceptis la danĝeron: Alta Johano laboris forte, irante de grupo al grupo, diranta bonan konsilon, kaj pri ekzemplulo neniu homo povus esti pli bona.

We held a council in the cabin.
> Ni havis konsilantaron en la ŝipestrejo.

"Sir," said the captain, "if I risk another order, the whole ship'll come about our ears by the run. Now, we've only one man to rely on."
> La ŝipestro diris:
 - Sinjoro, se mi provos diri pluan ordonon, la tuta ŝipo kuros kontraŭ ni. Nun ni havas la unu viron, al kiu ni povas fidi.

"And who is that?" asked the squire.
> La terhavanto demandis:
 - Kaj kiu estas tiu?

"Silver, sir," returned the captain; "he's as anxious as you and I to smother things up; he'd soon talk 'em out of it if he had the chance, and what I propose to do is to give him the chance. Let's allow the men an afternoon ashore."
> - ARĜENTO, sinjoro. Li deziregas, kiel vi kaj mi, æion kaŝi. Li volas, ke ili konsentos, se li havos ŝancon. Ni permesu, ke la maristoj havos liberan tempon sur la tero.

Then the captain went on deck and addressed the crew.
"My lads," said he, "we've had a hot day and are all tired and out of sorts. You can take the gigs, and as many as please may go ashore for the afternoon.
> Post tio, la ŝipestro iris sur la ferdekon kaj parolis al la ŝipanaro.
 - Miaj bonuloj, ni havis tagon varmegan, kaj ĉiuj sentas sin laca kaj senordema. Vi povas iri per la ŝipetoj, kaj tiom, kiom volas, nun povas iri al la tero.

He whipped out of sight in a moment, leaving Silver to arrange the party.
> Li rapide foriris, permesante ke ARĜENTO ordas la surterulojn.

Then it was that there came into my head the first of the mad notions that contributed so much to save our lives.
> Tiam okazis en mia kapo la unua el la sensaĝaj ideoj, kiuj donis tiom por savi niajn vivojn: estis klare, ke la ŝipestrejuloj ne devas havi mian helpon.

It occurred to me at once to go ashore.
>Venas tuj al mi en la kapo iri al la tero.

But Silver, from the other boat, looked sharply over and called out to know if that were me.
> Sed ARĜENTO rigardis el la alia ŝipeto kaj kriis por scii, ĉu estas mi.

And from that moment I began to regret what I had done.
> Kaj post tio mi komencis bedaŭri tion, kion mi faris.

but the boat I was in, having some start and being at once the lighter and the better manned, shot far ahead of her consort.
>Sed la ŝipeto, en kiu mi estis, estanta la unuaelirinto, kaj havanta la pli bonajn virojn, rapide iris antaŭ la alia.

The bow had struck among the shore-side trees and I had caught a branch and swung myself out and plunged into the nearest thicket while Silver and the rest were still a hundred yards behind.
> La antaŭo batis inter la arboj de la marbordo, kaj mi kaptis branĉon kaj balancigis min el la ŝipeto kaj saltis en la plej proksiman densejon, dum ARĜENTO kaj la cetero ankoraŭ estis cent jardoj malantaŭ mi.

Jumping, ducking, and breaking through, I ran straight before my nose till I could run no longer.
> Saltante, kurante kaj puŝante, mi kuris al la vojo de mia nazo, ĝis mi ne povis daŭrigi tion.

Feb. 19th, 2011

11:19 am - International Mother Language Day

       ___ 
  /  / -|- \  \
 |/ /\|-|- /\ \|
|/ |||\-|-/||| \|
\/ |----|----| \/
\_ |||/-|-\||| _/
 _| \/|-|-|\/ |_
  _| \ -|- / |_
    /-_- -_-\
        ^ 
LA INTERLANDA TAGO DE LA GEPATRAJ LINGVOJ DE 2011
La 21-a de Februaro

LA INTERLANDA TAGO DE LA GEPATRAJ LINGVOJ DE 2011: LA SCIIGAJ KAJ INTERPAROLAJ LERTAĴOJ POR GARDI KAJ ANTAŬENIGI LINGVOJN KAJ LINGVAN APARTECON

La Kunveno de la Eduka, Scia kaj Kutima Societa de la Unuiĝintaj Landoj (UNESCO) klarigis la Interlandan Tagon de la Gepatroj Lingvoj je novembro de 1999 (30C/62).

Je la 16-a de majo 2009 la Ofta Kunsido de la Unuiĝintaj Landoj laŭ sia decido A/RES/61/266 petis, ke ĉiuj landoj "antaŭenigu la salvadon kaj defendadon de ĉiuj lingvoj, kiujn la popoloj de la mondo uzas". Per la sama decido la Ofta Kunsido esprimis, ke la jaro 2008 estas Interlanda Jaro de Lingvoj, por antaŭenigi unuecon pro malsameco kaj interlanda komprenado per multlingveco kaj multpopoleco.

La Interlanda Tago de Gepatraj Lingvoj plenumiĝis je ĉiu jaro post februaro de 2000 por antaŭenigi lingvan kaj popolan apartecon kaj multlingvecon. La tago memoras la tagon de 1952, kiam lernantoj, kiuj esprimis, ke sia lingvo, Bangla, eksciiĝos kiel unu el du landaj lingvoj de la tiama Pakistano, pafiĝis kaj mortis de pafilistoj en Dhaka, la mastra urbo de nuna Bangladeŝo.

La lingvoj estas la plej fortaj iloj por salvi kaj ŝanĝi niajn tuŝeblajn kaj netuŝeblajn kutimojn. Ĉiuj faroj por antaŭenigi la vastigon de gepatraj lingvoj servos ne sole por kuraĝigi lingvan apartecon kaj multlingvan edukadon, sed ankaŭ por plibonigi la ekscion de lingvaj kaj popolaj kutimoj tra la mondo, kaj por kaŭzi unuecon, funditan per komprenado, malkolereco kaj interparolado.

www.un.org/en/events/motherlanguageday

Tags:

Jan. 29th, 2011

10:25 am - THE FIRST VOCABULARY


ESPERANTO UNUA

When Ludwig L.Zamenhof wrote his first book, he claimed:

"Everything written in the international language Esperanto can be translated by means of this vocabulary."

Kiam Ludwig L.ZAMENHOF verkis sian unuan libron, li esprimis: "Ĉion, kio estas skribita en la lingvo internacia Esperanto, oni povas kompreni kun helpo de tiu ĉi vortaro."

Some would argue that this statement is not true; certainly there are many technical and scientific terms missing from this vocabulary.

Iu povas disputi, ke tiu esprimo estas malvera; certe tiu ĉi vortaro bezonas multajn altlertajn kaj altsciajn vortojn.

But I do believe, that Esperantists can use the first vocabulary to translate ALMOST anything.

Mi tamen kredas, ke Esperantistoj povas uzi la unuan vortaron (ĉirkaŭ 900 vortoj) por traduki PRESKAŬ ĉion.

Why hold on to this vocabulary? There are several reasons:

Kial tenadi tiun ĉi vortaron? Estas kelkaj kaŭzoj:

1) Esperanto is supposed to be an easy language. Newer vocabularies have not fully used the system of affixes. Compare:

1) Esperanto devas esti facila lingvo. La pli novaj vortaroj ne plene uzas la ordon de vortpartoj. Rigardu:

ŝiparo = floto = fleet

ŝiparestro = admiralo = admiral

ŝipejo = doko = dock

ŝipeto = boato = boat

(I will not argue that the words in the second column can SOMETIMES be useful!)

(Mi ne disputos, ke la vortoj en la dua kolono IAM estas utilaj!)

2) There is a need to encourage beginners to use Esperanto.

2) Estas bezono, ke ni kuraĝigi komenculojn por uzi Esperanto-n.

3) Not everyone has time to memorize the whole dictionary! Using a smaller vocabulary will reach a larger group of Esperantists- not just the experts.

3) Ne ĉiu havas sufiĉan tempon por parkerigi la tutan vortlibron! La uzado de pli malgranda vortaro povas tuŝi la pli grandan nombron da Esperantistoj- ne nur la lertulojn.

4) The First Vocabulary can be used as a memorial to the genius of Ludwig L.Zamenhof.

4) Ni povas uzi la Unuan Vortaron kiel memorilo pri la kalkulpovo de Ludwig L.ZAMENHOF.

It is, therefore, my hope that this web site will prove useful for beginners and the support of an EASY international language.

Mi tial esperas, ke tiu ĉi interretejo utilos por komenculoj kaj la subtenado de FACILA interlanda lingvo.


Tags:

Jan. 22nd, 2011

10:50 am



What I Heard in the Apple Barrel
> TION MI AŬDIS EN LA POMA BARELO

Said Silver, "Flint was cap'n; I was quartermaster, along of my timber leg. Old Pew, as had lost his sight, and might have thought shame, spends twelve hundred pound in a year, like a lord in Parliament. He begged, and he stole, and he cut throats, and starved at that, by the powers! Here it is about gentlemen of fortune. Well, what would you think? Put 'em ashore like maroons? Or cut 'em down like that much pork?"
>ARĜENTO diris:
 - SLIKO estis la ŝipestro; mi estis ilestro pro mia ligna piedo. La antaŭulo FIO, kiu perdis la vidpovon - kaj vi povus pensi tion bedaŭrinda, malŝparis dumil po jaro, kiel parlamentano. Li petegis donacojn, kaj li ŝtelis, kaj li tranĉis gorĝojn, kaj post tio li malkontentis, ĉiuj povoj scias! Jen pri "bonuloj de oportuno". Nu, kion vi kalkulas? Meti ilin sur la marbordon kiel forlasitoj? Aŭ tranĉi ilin kiel iom da porkaĵo?

Billy was the man for that," said Israel. "'Dead men don't bite."
> Izrael diris:
 - Vilĉjo estas la viro por tio. "Mortaj homoj ne mordas."

Just then a sort of brightness fell upon me in the barrel, and looking up, I found the moon had risen; and almost at the same time the voice of the lookout shouted, "Land ho!"
> Ĉi tiam iu brilo falas sur min en la barelo kaj, vidante supren, mi eklernis, ke la luno leviĝis, kaj preskaŭ samtempe la voĉo de la gardisto kriis:
 - Jen tero!



Council of War
> KONSILANTARO PRI MILITO

THERE was a great rush of feet across the deck.
> Estis granda rapido de piedoj trans la supra planko.

Slipping in an instant outside my barrel, I dived behind the fore-sail, made a double towards the stern, and came out upon the open deck.
> Subite kaŝirante el la barelo, mi falis post venttolon, kuris al la malantaŭo kaj venis samtempe kiam s-ro VIGLEMO al la supra planko de la antaŭo.

On the top of that the three gentlemen went below, and not long after, word was sent forward that Jim Hawkins was wanted in the cabin.
> Post tio, la tri sinjoroj iris malsupren, kaj ne longatempe post tio, la ordono antaŭiris, ke estas bezono de Jaĉjo FALKIDO en la kondukejo.

I did as I was bid, and as short as I could make it, told the whole details of Silver's conversation.
> Mi faris laŭ la ordonon, kaj, tiel mallonga kiel mi povis faris tion, mi diris la detalojn de la konversacio de ARĜENTO.

"Now, captain," said the squire, "you were right, and I was wrong. I own myself an ass, and I await your orders."
> La terhavanto diris:
 - Nun, ŝipestro, vi pravis, kaj mi malpravis. Mi konfesas, ke mi estas azeno, kaj mi atendas viajn ordonojn.

"No more an ass than I, sir," returned the captain. "I never heard of a crew that meant to mutiny but what showed signs before, for any man that had an eye in his head to see the mischief and take steps according.
> La ŝipestro respondis:
 - Ne pli granda ol mi, sinjoro. Mi neniam aŭdis pri ŝipanaro, kiu volas malobei sed ne montras signojn, por ke ia ajn viro, kiu havas okulojn en la kapo, vidu la intrigon kaj faru kontraŭ ĝi.

"Jim here," said the doctor, "can help us more than anyone. The men are not shy with him, and Jim is a noticing lad."
> La kuracisto diris:
 - Jaĉjo tie ĉi, povas helpi al ni pli bone ol ĉiuj. La ŝipanaro ne sentis sin eĉ malgrande ĉagrenita kun li, kaj Jaĉjo estas knabo rigardema.

Jan. 1st, 2011

09:10 am - Treasure Island


What I Heard in the Apple Barrel

> TION MI AŬDIS EN LA POMA BARELO

Said Silver, "Flint was cap'n; I was quartermaster, along of my timber leg. Old Pew, as had lost his sight, and might have thought shame, spends twelve hundred pound in a year, like a lord in Parliament. He begged, and he stole, and he cut throats, and starved at that, by the powers! Here it is about gentlemen of fortune. Well, what would you think? Put 'em ashore like maroons? Or cut 'em down like that much pork?"

>ARĜENTO diris:

 - SLIKO estis la ŝipestro; mi estis ilestro pro mia ligna piedo. La antaŭulo FIO, kiu perdis la vidpovon - kaj vi povus pensi tion bedaŭrinda, malŝparis dumil po jaro, kiel parlamentano. Li petegis donacojn, kaj li ŝtelis, kaj li tranĉis gorĝojn, kaj post tio li malkontentis, ĉiuj povoj scias! Jen pri "bonuloj de oportuno". Nu, kion vi kalkulas? Meti ilin sur la marbordon kiel forlasitoj? Aŭ tranĉi ilin kiel iom da porkaĵo?

Billy was the man for that," said Israel. "'Dead men don't bite."

> Izrael diris:

 - Vilĉjo estas la viro por tio. "Mortaj homoj ne mordas."

Just then a sort of brightness fell upon me in the barrel, and looking up, I found the moon had risen; and almost at the same time the voice of the lookout shouted, "Land ho!"

> Ĉi tiam iu brilo falas sur min en la barelo kaj, vidante supren, mi eklernis, ke la luno leviĝis, kaj preskaŭ samtempe la voĉo de la gardisto kriis:

 - Jen tero!


Dec. 25th, 2010

06:18 pm


SUBLOKOTENANTO OJ

de Jurij TINJANOV

tradukita kaj mallongigita de Gary MILLER Sublokotenanto OJ (ruse "sublokotenanto KIJE") presiĝis dum 1928. Ĝi estas rakonto de unu el la plej amataj temoj de rusojverkistoj, "la malgranda homo", tio estas, ordinara homo, kiutroviĝis en malordinara situacio. Skribite dum Komunismo, ĝi ankaŭ montras la malsaĝon de la rusaj reĝoj. Al la rusa muzikverkisto Prokofjev plaĉis la rakonto, kaj li skribis verkon pri ĝi. Ĉar li aldonis al ĝi veturon trans la neĝo per TROJKA,glitveturilo trenata per tri ĉevaloj, rusoj kaj aliaj popoloj nunkonsideras ĝin novjara aŭ "kristnaska" rakonto. - Gary

* * *

La regnestro dormis apud malfermata fenestro. Dum horo post manĝo, kiam manĝaĵo luktas kun la korpo, io ajn, kio interrompas dormadon, estis malpermesita. Dum li sidis sur seĝo kun alta dorso e kun vitra barilo ĉe tri flankoj, li dormis dum la kutima postmanĝa sonĝo.

Subite li eksidis kun plene malfermataj okuloj, dum li rigardis tra la fenestro de la palaco kaj dum ne spiris pro la manĝo kaj pro enueco.

Sub lia fenestro, iu kriis "Helpu!"

* * *

Ĉe ordonejo, iu milita rakontisto jam ricevis punon kaj forsendiĝis al la neĝa lando.

La nova rakontisto - ankoraŭ tre juna - sidis ĉe tablo, dum li skribis. Liaj manoj tremis, ĉar li malfruis. Li devis fini la paperon pri ordonoj por la kolono tuj je la sesa horo, tial la helpanto de la tempo povos porti ĝin al la palaco, kie, post li kolektis ĝin kun aliaj similaj paperoj, la helpanto de la regnestro povis doni ĝin al li tuj je la naŭa horo.

Malfruo estas kontraŭleĝaĵo. Li jam faris du erarojn: li skribis, ke lokotenanto Cianozo mortis; kaj anstataŭ skribi "La sublokotenantoj estu gardantaro", li skribis "La sublokotenant OJ estu gardantaro".

Tiale, kiam la servmilitisto venis pro la rakonto por la helpanto, la rakontisto rapide ekrigardis la horloĝon kaj donis al li la paperon kun sublokotenanto OJ.

* * *

Tuj je la naŭa horo, la sonorilo sonis en la palaco. La regnestro tiris ĝian ŝnuron. Tuj je la naŭa horo, la helpanto de la regnestro eniris kun la kutima rakonto por la regnestro. La regnestro koleris. Hieraŭ dum la tuta tago, neniu trovis, kiu kriis "Helpu" sub la fenestro. La regnestro skribis:

"Lokotenanto OJ estu gardanto." Post li ricevis la ordonojn, la ordonanto dum longa tempo penis memori, kia lokotenanto havas la nekutiman nomon "OJ". Li tuj prenis la memorilon de ĉiuj militestroj en la militistaro, sed li trovis nenian nomon inter la militestroj.

* * *

La necesaĵoj de sublokotenanto Cianozo ĉiam estis senmakulaj.

Dum la lego de la ordonoj al la kolono, Cianozo staris kiel kutime: senerare rekte dum li pensis pri nenio. Subite li aŭdis sian nomon. "Movu la nomon de lokotenanto Cianozo al la listo de la mortintoj." Tiam la ordonanto, post la lego de la ordonoj, ekrigardis al la loko, kie ĉiam staris Cianozo. La papero falis el la mano. Cianozo sciis, ke la vortoj estis pri li. Kaj, kiam lia okazo iris, li komencis dubi, ke li vivas. Ŝajnis, ke li ankoraŭ vivas pro iu eraro en la ordonoj. Li eraris pri ĉiuj ekzercojn, ĉar li staris kiel bastono en la kampo. Li ne pensis pri iri.

* * *

La helpanto iras kun memfido. "Via regna moŝto, sublokotenanto OJ kriis "Helpu". "Pridemandu al li, poste ŝnurbatu lin, kaj forsendu lin al la neĝa lando." Tiele la vivo de sublokotenanto OJ komenciĝis. Post tiam la ŝnurbatoj kaj la veturo al la neĝa lando estis parto de lia personeco. La ordono devis plenumiĝi.

* * *

La regnestro jam punis la militarestrojn kaj la subregnestrojn.  Kial? Li sentis grandan malplenecon ĉirkaŭ sin. Ĉie ĉirkaŭ li estis malfideleco kaj malpleneco. Li ŝajnis viro sen konatoj kaj sen parencoj. Li fariĝis granda amanto de la kampaĵaro, kaj li volis la revenon de amo de ĉiuj aŭ de iu ajn. Li movis manon al plumo. "Sublokotenanto OJ, forsendita al la neĝa lando, devas reveni, kaj fariĝi plena lokotenanto, kaj edzinigi virinon de la palaco." Post lokotenanto OJ revenis el la neĝa lando, multaj homoj jam sciis pri li. Li estis la lokotenanto, kiu kriis "Helpu" sub la fenestro de la regnestro, kaj ricevis punon kaj forsendiĝis al la neĝa lando, kaj poste ricevis pardonon kaj fariĝis plena lokotenanto. Dum li rigardis tra rakonto pri la militistaro, unufoje la regnestro oportune trovis la nomon lokotenanto OJ, kaj donis al li la ordonpovon de militestro, kaj alifoje de kolonestro. Li tiam regis sian propran kolonon.

* * *

Dum longa tempo la festo pro la morto de militarestro OJ estis en memoroj. La militistaro iris kun siaj signoj levataj. Tridek trenveturiloj postiris. La regnestro donis la ordonon pri tio.  Rekompencaj signoj pri estimeco kaj venko portiĝis sur kusenoj.  Post la pezema ĉerko lia edzino iris, dum ŝi kondukis infanon.  Ŝi ploris. Kiam la trenilaro iris antaŭ la palaco, la regnestro iris al la levponto kaj salutis per glavo. "Miaj plej bonaj homoj mortas." Post la lasta trenveturilo pasis, li diris per la latina lingvo: "SIC TRANSIT GLORIA MUNDI."


Dec. 18th, 2010

09:23 am - Treasure Island

The Voyage

> LA VETURO

But soon the anchor was short up; soon it was hanging dripping at the bows; soon the sails began to draw, and the land and shipping to flit by on either side;

> La haltilo baldaŭ estas el la maro; ĝi baldaŭ gutis ĉe la antaŭo; la venttukoj baldaŭ ektenis venton, kaj la lando kaj la ŝipoj ŝajnis pasi post ni sur ambaŭ flankoj.

And before I could lie down to snatch an hour of slumber the HISPANIOLA had begun her voyage to the Isle of Treasure.

> Kaj, antaŭ ol mi povis kuŝi por dormeti unu horon, la ORLANDO komencis la veturon al la Insulo Riĉaĵoj.

I am not going to relate that voyage in detail.

> Mi ne rakontas tiun veturon per detaloj.

And the coxswain, Israel Hands, was a careful, wily, old, experienced seaman who could be trusted at a pinch with almost anything.

> La turnisto, Izraelo MAN, estis maristo gardema, saĝa, maljuna kaj lerta, kiun oni fidas preskaŭ pri io ajn.

He was a great confidant of Long John Silver, and so the mention of his name leads me on to speak of our ship's cook, Barbecue, as the men called him.

> Li estis granda fidelulo de "Alta Johano" ARĜENTO, tiel la veno de lia nomo kaŭzas, ke mi diru pri la kuiristo de la ŝipo.

Aboard ship he carried his crutch by a lanyard round his neck, to have both hands as free as possible.

> Sur la ŝipo, li portis lambastonon per ŝnuro ĉirkaŭ la kolo por havi la du manojn neokupataj.

All the crew respected and even obeyed him.

> La ŝipanaro lin estimis kaj eĉ obeis.

To me he was unweariedly kind, and always glad to see me in the galley, which he kept as clean as a new pin.

> Al mi li ĉiam estis agrabla sen laceco; kaj ĉiam gaja, kiam li vidis min en la kuirejo, kiun li tenas tiel pura kiel nova.

"Come away, Hawkins," he would say; "come and have a yarn with John. Here's Cap'n Flint--I calls my parrot Cap'n Flint, after the famous buccaneer--

> Li diradis:

 - Venu for, FALKIDO, venu kaj havu historieton kun Johano. Jen Ŝipestro SLIKO - mi nomas mian papag*birdon "Ŝipestro SLIKO" pro la fama marŝtelisto.

And the parrot would say, with great rapidity, "Pieces of eight! Pieces of eight! Pieces of eight!" till you wondered that it was not out of breath, or till John threw his handkerchief over the cage.

> Kaj la papag*o diris: "Oraj moneroj, oraj moneroj," ĝis kiam oni demandis sin, ĉu ĝi ne perdas spiron, aŭ ĝis kiam Johano metis tukon sur la tenilon.

Now, just after sundown, when all my work was over and I was on my way to my berth, it occurred to me that I should like an apple.

> Iun tagon mi iris al mia dormejo, kiam al mi ŝajnis, ke mi volas pomon.

In I got bodily into the apple barrel, and found there was scarce an apple left.

> Mi rampis en la poman barelon, kaj eksciis, ke preskaŭ neniu pomo ceteras.

But sitting down there in the dark, what with the sound of the waters and the rocking movement of the ship, I had either fallen asleep or was on the point of doing so when a heavy man sat down with rather a clash close by.

> Tamen, sidante tie en la mallumo kun la sono de la akvo kaj la balanciĝo de la ŝipo, mi aŭ dormis aŭ pretis por dormi, kiam pezulo sidiĝis proksime.


Dec. 5th, 2010

07:26 pm - How to Train Your Dragon


HOW TO TRAIN YOUR DRAGON

> KIEL MALSOVAĜIGI VIAN SERPENTEGON

I recently saw the movie HOW TO TRAIN YOUR DRAGON and liked it very much.

> Mi antaŭ nelonge vidis la videon KIEL MALSOVAĜIGI VIAN SERPENTEGON (Drakon).

Of course, the movie is really about how to bring up kids.

> Certe la video estas vere pri kiel eduki infanojn.

It wasn't like FINDING NEMO: Just let your kids do what they want, and they'll turn out fine; parents who get in the way are just worrywarts. (PLEASE DON'T BELIEVE THIS PHILOSOPHY!)

> Ĝi ne similis TROVI NEMOn: Simple permesi, ke viaj gefiloj faros tion, kion ili volas, kaj ili maturos saĝaj; plu gepatroj, kiuj intermeti sin, estas zorguloj. (MI PETEGAS: NE KREDU TIUN ĈI KREDON!)

It wasn't like LILO AND STITCH: How do handle the problem child? Give her a problem pet!

> Ĝi ne similis LILO KAJ STIĈ: Kiel instrui la malobeeman infanon? Donu al ŝi malobeeman dombeston!

And I'm really glad it wasn't like ERAGON, in which the hero simply gets everything dropped into his lap: He just happens to have been born a good dragon-rider, he just happens to find a dragon egg in his yard, there just happens to be a dragon-riding teacher in his town, there just happens to be a beautiful suit of armor waiting for him, etc.

> Kaj mi vere ĝojas, ke ĝi ne similas ERAGON, en kiu la plej grava homo senpage ricevas ĉion: Li simple naskiĝas kiel bona serpentega kondukanto, li simple trovis ovon de serpentego en sia propra tero, simple estas serpentegkonduka instruisto en sia urbeto, simple estas belaj militaj vestoj atendantaj lin, ktp.

HTTYD is more realistic, even though it contains mythical dragons.

> HTTYD estas pli vera, eĉ kvankam ĝi enhavas malefektivajn serpentegojn.

In HTTYD both parent and child, teacher and student make mistakes.

> En HTTYD, kaj patro kaj filo, instruisto kaj lernanto faras erarojn.

Hiccup works hard and overcomes obstacles to be the hero.

> Hiccup (Singulto) forte laboras kaj superas malfacilaĵojn por esti la gravulo.

To be a good parent is to sacrifice a piece of yourself!

> Esti bona patro aŭ patrino estas perde parton de se!

(And perhaps dragons aren't so mythical. See: http://www.icr.org/article/there-some-truth-dragon-myths/)

> Kaj eble la serpentegoj estas ne tiel malefektivaj. Vidu: http://www.icr.org/article/there-some-truth-dragon-myths/)


Navigate: (Previous 10 Entries)